Genel

Muhtar Kimdir, Ne İş Yapar, Muhtarın Görevleri Nelerdir?

Muhtar; köyün ya da mahallenin yönetiminden sorumlu olan kişiye verilen isimdir. Diğer bir deyişle seçilmiş kişi olarak da ifade edilmektedir. En küçük idari birime muhtarlık denmektedir. Mahalle ve köy halkının seçtiği muhtarın görev süresi 5 sene olmaktadır. Muhtarlar 4 adet aza ile beraber görev süreleri boyunca çalışmalarını sürdürmektedirler. Muhtarlar görev yaptıkları süre boyunca aylık olarak maaş almaktadırlar.


Muhtara Verilen Görevler Nelerdir?

Muhtarların hizmet süreleri boyunca yerine getirmeleri gereken görevler aşağıda verilmiştir:

  • Köy muhtarları, köyün yol ve çeşme gibi ihtiyaçlarının tespit edilip yerel yönetime bildirilmesi görevini üstlenmektedirler.
  • Yol, çeşme ve köprü gibi ortak kullanım alanlarının gerekli görülen durumlarda bakımlarının yapılması ve onarılması için gerekli yerler ile bağlantı kurulması muhtarın görevidir.
  • Köy muhtarları, merkezi yönetimde bulunanların köydeki temsilcisi olarak görülmektedir. Bu sebeple hükümet uygulamaları ve yönetmelik ile ilgili mahalle halkını bilgilendirme görevi bulunmaktadır.
  • Köyün ortak işlerinin imece usulü ile yapılmasını sağlamak köy muhtarlarının sorumluluğundadır.
  • Seçim dönemlerinde muhtarlar sandık seçim kurullarına iştirak etmek ile görevlidirler.
  • Seçim zamanı geldiğinde mahalledeki seçmenlerin seçmen kağıtlarının onlara ulaştırılmasını sağlamakla görevlidir.
  • Askere gidecek olanların kimlik çizelgelerini ve seçim listelerini askıya çıkarma sorumluluğu bulunmaktadır.
  • Emlak vergisi için arsaların bedel tespit komisyonu gibi kurul ve komisyonlara muhtarlar da dahil olmaktadırlar.
  • Cadde, sokak ve meydanlarda bulunan levhaları kontrol etmek ve bu levhalar arasında eksik ya da bozulmuş olan var ise belediyeye bildirmek muhtarların sorumluluğundadır.
  • Kimlik belgesini kaybeden ya da yenisini çıkartmak isteyen mahalle sakinlerine gerekli belgeleri çıkartma konusunda yardımcı olmaktadırlar.
  • Muhtarlığın bölgesinde ikamet eden engelli, muhtaç, yaşlı gibi ihtiyaç sahiplerinin devlet desteğinden yararlanması için gerekli yardımları yapmaktadır.
  • Salgın hastalık gibi bulaşıcı etkisi bulunan kritik hastalıkları olan mahalle sakinlerinin isimlerini sağlık kurumlarına bildirmektedir.
  • Hastanelerin yeşil kart uygulamasından faydalanacak olan mahalle sakinlerinin tespit edilmesini sağlamaktadır.

Muhtarlar Hangi Görevlerden Sorumludur?

Muhtar görevleri arasında mahalle ihtiyaçlarına cevap vermek bulunmaktadır. Muhtarlar seçimle görevlerine gelmektedir. Görev süresi se 5 senedir. Köy ya da mahalle sakinleri tarafından seçilen muhtarlar, parti adayı olmamaktadır. Muhtarlar, köy ya da mahalle ile ilgili karar aldığında, halkın belirlediği azalar ile bu seçimi yapabilmektedir. Genel olarak köylerde muhtar olarak görev yapan kişiler, imece usulü karar vermektedir. Muhtarın verdiği kararlara itiraz da edilebilir. Bu gibi durumlarda yüksek mülki amirleri kaymakam ve valiler kararın bozulmasına hükmedebilir. Mahalle muhtarı ve köy muhtarları arasında görev farklılıkları da bulunmaktadır.

Muhtar Olma Şartları Nelerdir?

Muhtar olmak isteyenlerin sağlamaları gereken koşullar aşağıdaki gibidir:

  • Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları muhtarlığa aday olabilmektedirler.
  • Muhtar olmak istedikleri bölgede ikamet eden kişilerin muhtar adayını seçmesi gerekmektedir.
  • Muhtarlık seçimleri olmadan önceki bir sene içerisinde aday olunacak olan mahallede ikamet ediyor olunması gerekmektedir.
  • 25 yaşını doldurmuş olanlar muhtar adayı olabilmektedirler.
  • Muhtar adayı olmak isteyenlerin hüküm giymemiş olmaları gerekmektedir. Hırsızlık, sahtecilik ve kaçakçılık gibi suçlar sicilinde olmamalıdır.
  • Kamu hizmeti vermek konusunda yasaklı olmayan kişiler muhtar adayı olabilmektedirler.
  • Türkçe okuryazar olanlar muhtarlığa aday olabilme hakkına sahip olmaktadırlar.

Muhtarlar Nasıl Seçilmektedir?

Muhtarlar, muhtarlık seçiminde halk tarafından seçilmektedir. Siyasi partilerden bağımsız olarak yapılan bir seçimdir. Dolayısı ile siyasi partiler muhtar adaylarını belirleme gibi bir yetkiye sahip değillerdir. Seçilen muhtarın görev süresi ise; 5 senedir.

Muhtar Olmak İçin Alınması Gereken Eğitim Var Mıdır?

Muhtar adayı olacak olanların bunun için herhangi bir eğitim almaları gerekmemektedir. Muhtar olarak seçilenler, muhtarlık yaptıkları bölgenin bağlı olduğu kaymakamlık tarafından bir eğitim almalıdırlar. Bu eğitim kapsamında verilen dersler ise şu şekildedir:

  • Yerel yönetimler
  • Köy ve mahalle idaresi yönetmelikleri
  • İletişim
  • Bilgisayar teknolojileri
  • Muhtar bilgi sistemi
  • Mevzuatlar
  • Muhtar yetki ve sorumlulukları

Muhtarlar Ne Kadar Maaş Almaktadır?

Muhtarlara ödenen maaş, il özel idareleri tarafından ödenen bir paradır. Her ayın on beşinci gününde, tek seferde peşin olarak ödenmektedir. Muhtarlık yapılan bölgenin bağlı olduğu şehre göre alınan muhtar maaşları da farklı olmaktadır. 2020 yılı için belirlenen muhtar maaşları ortalama 2.000 TL civarındadır ve prim de dahil edildiğinde bu tutar 2.500 TL’ye çıkmaktadır. Büyükşehirlere bağlı olan muhtarlıklarda görev yapanlar 2.554 TL maaş alabiliyorken küçük şehirlerde görev yapanların aldıkları maaş 2.000 TL’dir.

Muhtarların İhraç Edilmesi Nasıl Olur?

Muhtarın ihraç edilmesi yasalar kapsamında belirlenmiştir. Buna göre ihraç sebepleri ise:

  • Muhtar ve ihtiyat heyet görevlerinin yerine getirilmemesi ya da yüz kızartıcı suçlar işlemesi durumunda ihraç edilmektedir. Muhtarın ihraç edilmesi halinde kararı vali veya kaymakam vermektedir.
  • Muhtar görevlerini ihmal ediyorsa ya da farklı suçlar kapsamında yürütülen tüm idari ve adli soruşturmalar sebebiyle görevden uzaklaştırılmaktadır. Muhtarın görevden uzaklaştırılması için kararı İçişleri Bakanlığı vermektedir.
  • Muhtarlık seçiminden önce kişinin yüz kızartıcı suçlar işlemesi ya da terör suçlarına katılması gibi durumların tespit edilmesi halinde görevden alınmaktadır. Bu aşamada seçim tutanakları iptal edilmektedir.
  • Muhtar olduktan sonra görevlerini kötüye kullandığı tespit edilen kişiler, görevden alınmaktadır. Bu aşamada suç işleyen ya da hüküm giyen muhtarlar vali ya da kaymakamlar tarafından görevden alınmaktadır.

İhtiyar Meclisi Görevleri Nelerdir?

İhtiyar meclis görevleri köy muhtarına yardım etmesi için düzenlenmiştir. İhtiyar meclisi, haftada bir kez toplanıp köydeki görevleri konuşmaktadır. İhtiyar meclisini toplantıya çağıran ise köy muhtarı olmaktadır. İhtiyar meclisi, köy işlerini önem sırasına göre düzenlemektedir. Köyde yapılacak olan işlemler muhtarla beraber önem sırasına göre tamamlanmaktadır. Öncelikli olarak tamamlanması gereken sağlık ve yol işlemleri ön plana alınmaktadır. Şikayet olması durumunda kaymakam ya da valiler muhtar ve ihtiyar heyeti işlerine karışabilir. Bu kişileri görevden uzaklaştırma sorumluluğu ise vali ve kaymakamlarda bulunmaktadır.

Muhtarlar Hangi Kurumlara Bağlıdır?

Muhtarın bağlı olduğu kurumlar yasalar kapsamında düzenlenmiştir. Mahalle ve köyler, muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilmektedir. Belediye içerisinde mahallelerin kurulması ya da birleştirilmesi ise vali ve kaymakam kararı ile yapılmaktadır. Muhtarlar, mahalle sakinlerinin katılımları ile vatandaşların ihtiyaçlarını belirlemek durumundadır. Mahallenin yaşam kalitesinin arttırılmasının yanı sıra ilgili kuruluşlara rapor verme görevi de muhtarlardır.

Kurumlarla iş birliği yapmak, gereken dönemlerde yetkililere rapor hazırlamak muhtarların görevleri arasında bulunmaktadır. Belediyeler, muhtarlar tarafından bildirilen ihtiyaçları da karşılamakla yükümlüdür. Muhtarlar, kaymakamlıklara bağlı olarak çalışmaktadır. Muhtarlar köy tüzel kişiliğini temsil etmektedir. Muhtarların görev süresi ise 5 senedir. Bu süre kapsamında muhtar köye ilişkin kararlarını da 4 azası ile beraber almak durumundadır.

Muhtarın görevleri kısaca:

  • Muhtarlar mahallede yaşayan yoksul ya da engelli vatandaşları için yeşil kart çıkartmalıdır.
  • Vatandaşların evlilik ya da askerlik gibi durumlarını kayıt altına almalıdır.
  • Seçim zamanında seçmen kağıtlarını mahalle yaşayanlarına dağıtmalıdır.
Muhtarın Görevleri Hangi Yönetmelik Kapsamında Açıklanır?
4541 sayılı Şehir ve Kasabalarda Mahalle Muhtar ve İhtiyat Heyetleri Teşkiline Dair Kanun kapsamında açıklanmaktadır.
Köy Muhtarın Görevleri ve Yetkileri Nelerdir?
Köy sınırı içerisinde birlik ve düzeni sağlamalıdır.
Mahalle Muhtarın Görevleri Nelerdir?
Muhtar mahallenin yaşam kalitesini yükseltmeli ve mahalledeki problemlerin çözülmesi için diğer kurumlarla işbirliği yapmalıdır.
Milletvekilleri Ne Kadar Maaş Alıyorlar?
İtfaiyeci Nasıl Olunur? İtfaiyeci Olmak İçin Gereken Şartlar Nelerdir?
Ambulans Şoförü Nasıl Olunur, Maaşları Ne Kadardır?

Erhan KAÇAR

20 yıllık muhasebecilik ve sgk uzmanlığı, 10 yıllık mali müşavirlik deneyimi ile yıllardır SGK, Emeklilik, Bağkur, Engelli Hakları ve diğer kategoriler için deneyimlerimi sizlerle paylaşarak içerikler üretmeye çalışıyorum. Siz değerli okurlarımızın doğru bilgiye ulaşması için Editör ve Danışma ekibimizle kaliteli ve en güncel içeriklerle yolumuza devam ediyoruz. Sitemizi takip edin ve doğru bilginin adresinde kalın.

İlgili Makaleler

5 Yorum

    1. Merhaba,

      Disiplin soruşturması aaçılmasıne sebep olacaktır. Soruşturma sonrası delillere göre karar verilir.

  1. muhtar maaşları artınca,artık muhtar seçilen kişi, başka işlerde çalışıyor,eşi,oğlukızı gelini veya akrabası muhtarlık yapıyor.Moda oldu.Muhtarlar niçin denetlenmiyor.Aza bile olamayan bu yakınları muhtarlık yapıyor.Bu duruma kimdur diyecek? Muhtarın görev başında bulunma zorunluluğu yok mu?

  2. muhtarın yerine eşi,oğlu,kızı,akrabası görev yapabilir mi,muhtarlık makamında oturabilir mi

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu